pardus Bu makalede temel olarak iki konuyu ele almak istiyorum:

  1. Pardus Nedir ?
  2. Pardus Ne Değildir?

Yazının sonunda bu sorulara cevap bulmuş olmakla beraber, Unix, Linux, İşletim Sistemi gibi kavramlar hakkında da genel bir fikir edinmiş olacağınızı sanıyorum. Ayrıca bu yazı ileride yazacağım Neden ve Nasıl Pardus bağlamındaki yazılara da bir giriş niteliği taşıyor.

Şimdi Pardus Ne, Linux Ne, UNIX Ne? Kafam Karıştı!

Her şeyden önce meselenin tarihsel gelişimini kısaca anlatalım. Çünkü aslında düğüm burada çözülüyor.

Sene 1969, Amerika’da Bell Laboratuarlarında Ken Thompson ve Dennis Ritchie adlı iki mühendis UNIX işletim sistemini geliştiriyorlar. Zaman içinde Andrew S. Tanenbaum adında bir bilgisayar hocası – ki tek kelimeyle üstattır alanında, bendeniz de mezun olabilmek için bir kitabını neredeyse hatmetmiştim- öğrencilerine işletim sistemleri dersini daha iyi anlatabilmek için UNIX’in çok basit, sade, minik bir sürümünü hazırlamaya karar veriyor. Adına MINIX dediği bu sürümü kendi yazdığı işletim sistemleri (Operating Systems Design and Implementation) kitabında örnek olarak kullanıyor ve böylece 1987 yılında kitapla beraber yayınlanmış oluyor. 1991 yılında ise Linus Torvalds adlı Fin bir öğrenci MINIX’i biraz geliştirip bedava bir işletim sistemi hazırlamaya karar veriyor. Adına LINUX diyor. Tamamen ücretsiz ve amatör olan bu sürüm beğeniliyor ve diğer açık kaynak geliştiriciler bunu daha da geliştirmeye karar veriyorlar.

Böylece zamanla tüm dünyaya mal oluyor Linux ya da Linux Çekirdeği. Çekirdek diyoruz çünkü aslında burada bahsettiğimiz Linux bir işletim sisteminin temel bileşenlerini barındırıyor. Linux üzerinde kullandığımız Firefox, Open Office gibi programlar bu çekirdeğe dâhil değildir. Linux (Linux Çekirdeği) halen geliştirilmekte ve belirli aralıklarla yeni sürümleri yayınlanmaktadır. Tüm dünyadan binlerce programcının işbirliği ile geliştirilmekte olduğunu da hatırlatalım.

Linux Dağıtımları (Redhat, Debian, Suse, Pardus ve daha yüzlercesi) ise yukarıda bahsettiğimiz Linux çekirdeğini gerekli programlarla birleştirerek, kuruluma ve kullanıma hazır hale getiren ticari ya da ücretsiz projelerdir.

Bütün bu yazılanlardan da anlaşılabileceği gibi Pardus %100 Türk yapımı, milli işletim sistemimiz değildir ve bu Pardus’un değerinden ve öneminden hiçbir şey eksiltmez. UNIX türevi işletim sistemleri dışında dünyada yalnızca Mac ve Windows olduğunu, onların da tarihçesinin yine 20-30 yıl geriye dayandığını göz önüne alırsak işletim sistemi geliştirmenin ne denli zor bir şey olduğunu, yılların bilgi, birikim ve emeği ile meydana geldiğini daha iyi anlayabiliriz. Yeryüzündeki en karmaşık yazılımlar işletim sistemleridir. Bir uzay mekiğinin yazılımı bile bir Windows XP yanında çocuk oyuncağı kalır ve bu ifade abartılı değildir.

Peki, TÜBİTAK’ın Pardus’u Hazırlarken Yaptığı Tam Olarak Nedir?

Aslında orada yapılanları tam olarak anlatmak pek basit değil. Ama özetleyecek olursak:

En başta bu Linux Çekirdeği ile birlikte kullanıcının ihtiyaç duyabileceği tüm programları titizlikle seçip, sisteme ekliyorlar. Bunun dışında Pardus’un kurulum kısmından tutun da güncelleme komutlarına kadar bir Linux dağıtımını diğerlerinden ayıracak kısımları oldukça başarılı bir şekilde piton (Phyton) programlama dili ile geliştiriyorlar. Özellikle program paketlerinin kurulumu, güncellemesi ve kaldırılmasını gerçekleştiren pisi adlı yazılımdan ayrıca bahsetmek gerekiyor. Türkçe dil desteği olan pek çok Linux dağıtımı var. Ancak Pardus’ta kullanılan Türkçe çok daha anlamlı ve özenli. Özellikle Windows Türkçesi ile kıyaslandığında bu fark daha da belirgin bir şekilde ortaya çıkıyor.

Pardus Başarılı Bir Linux Dağıtımı Mıdır?

Evet. Çeşitli Linux dağıtımlarını incelemiş ve kullanmış biri olarak böyle düşünüyorum ama bu soruya rahatlıkla evet cevabı vermiş olmam bundan değil.

Bütün Linux dağıtımlarını inceleyen ve kullanıcılara tanıtan DistroWatch adlı bir web sitesi var. Konusunda lider olan bu web sitesinin kurucusu 2006 yılında Pardus’u yılın en etkileyici dağıtımlarından biri olarak tanıtmıştı. Bunun dışında Linux dağıtımlarını inceleyen başka siteler ve yabancı tarafsız başka yazarlar da var. Ben bu konu ile ilgili üç yazı okudum, üçü de Pardus’u oldukça beğendiklerini belirtirken, dünyada çok yaygın, meşhur bir dağıtım olmadığına şaşırdıklarını yazmışlardı. Yazılardan bazılarının aşağıda bağlantılarını vereceğim.

Pardus’un Geleceği Hakkında

Genel olarak Linux’un tüm dünyada giderek artan bir kullanıcı kitlesi olduğunu ve öneminin arttığını zaten bir gerçek. Başarılı bir Linux dağıtımı olarak Pardus da gerçekten yıldızı parlayacak bir sistem. En başta Linux’un oldukça az tanınıp, kullanıldığı ülkemizde Pardus’tan sonra bu konuda ciddi bir artış olması bunun bir göstergesi. Ayrıca yurtdışındaki yabancı kullanıcıların da giderek ilgisini çektiği bir gerçek. Şu anda çoğu devlet dairesinde bir memurun bilgisayarına kurulacak bir Pardus yapılan iş için gerekli tüm ihtiyaçları karşılayacaktır. Bunun yanına güvenliği de koyarsak her geçen gün önemi artan bir işletim sistemi ile karşı karşıya olduğumuzu söyleyebiliriz.

Bu sebeplerden ötürü, çeşitli düzeylerde Pardus bilgisine sahip olmak ilerisi için önemli avantaj sağlayacaktır.

Yani Windows’u Kaldırıp Pardus’a Mı Geçelim?

Hayır. Pardus henüz kişisel kullanım için tamamen yeterli değil. Hatta hiçbir Linux dağıtımı değil. Bu hem Linux’un yüzlerce farklı dağıtım ile karşımıza çıkmasından hem de Windows’a aşırı derecede alışmış olmamızdan kaynaklanıyor. Benim tavsiyem bilgisayarınızda her ikisinin de kurulu bulunması ve ara sıra Pardus kullanarak alışmaya, öğrenmeye çalışmanız.

Kaynaklardan Bazıları:

http://tr.wikipedia.org/wiki/UNIX
http://en.wikipedia.org/wiki/MINIX
http://en.wikipedia.org/wiki/Linux_kernel
http://en.wikipedia.org/wiki/Pardus_(OS)
http://en.wikipedia.org/wiki/Tanenbaum-Torvalds_debate
http://www.desktoplinux.com/articles/AT3075127327.html
http://www.ozgurlukicin.com/

Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedInPrint this pageEmail this to someone